सुशिला शर्मा शिलु

कलियुगमा अचम्मका धेरै दृश्य
देखिन सक्छन्,
अप्ठ्यारो नमान्नु
यहाँ पाप रोपेर
पुण्यको सपना देख्नेहरू
यत्रतत्र भेटिन सक्छन् ।।

त्यस समय,
बुद्धलाई दुःख दिएर
बदनाम देवदत्त भएको थियो,
तर साँच्चै कुँडिएका त
स्वयं पिता शुद्धोधन पनि
हुन सक्छन् ।।

कलियुगमा,
दार्शनिकले नै
सतित्वको अपहरण गरेको हुन सक्छ,
दुर्जनले विद्वानको भेषमा
सभा हाँकेको हुन सक्छ ।
न्यायालयमा न्यायको व्यापार,
शिक्षालयमा नैतिकताको व्यापार
भइरहेको हुन सक्छ ।।

त्यस समय,
मुख्य दोष त
शकुनिको चालको थियो,
दुर्योधन र दुःशासन
कर्मले नै बदनाम छन् ।
तर यहाँ त
स्वयं कृष्ण बनेर
द्रौपदीको वस्त्रहरण गरिएको पनि
हुन सक्छ ।।

सत्ययुगमा,
माताको रूपमा पूजिएकी पात्रले
आफ्नै भतिजलाई वनवास पठाइन् ।
रामको कथामा
कैकेयीभन्दा बढी चाल त
दासी बनेर आएको
गलत पात्रको पनि हुन सक्छ ।।

कलियुगमा,
कुनै छोरा–छोरीको आँसु
बेकार जाँदैन ।
जहाँ समाजको पासो थापेर
कर्तव्यबाट भाग्नेहरू
मेहनती सन्तानलाई
“स्याबास” भन्नसमेत कञ्जुस हुन्छन्,
त्यहीँ कतै
सन्तानहरूलाई जबर्जस्ती
“नालायक” बनाइएका पनि
हुन्छन् ।।

कलियुगमा,
गलत तत्व
कृष्णको भेषमा पनि
घुमिरहेको हुन्छ ।
उसले सरल स्त्रीको
सर्वस्वहरण गर्छ,
राधा बनाएर प्रेम–पूजा गर्छु भन्छ,
उद्देश्य पूरा भएपछि
समाजको पासो थापेर
नगरवधू बनाउँछ ।
अनि फेरि
स्वयं पवित्र बनेर
अर्की राधा खोज्न
यात्रामा निस्कन्छ ।।

कलियुगमा,
छोरीकै बदनाममा
त्यही कुलका काका लागेका
हुन सक्छन् ।
पराइघरको त झन् के कुरा !
सम्पत्तिमै पासो थापेर
जिउँदो चिहानको यात्रा
गराइन्छ ।
सज्जन स्त्रीलाई बदनाम गराइन्छ,
कुटिल चालबाजलाई
“आधुनिकता”को नाम दिएर
कुलभरि प्रचार गराइन्छ ।।

हिजोसम्म
चुरापोते र लुगामा
सभ्यता खोज्नेहरू,
आज बिकिनीका प्रदर्शनमा
वाहवाही गर्दै
तमाम प्रशंसा वर्षाइरहेका
पनि देखिन्छन् ।।

कलियुगमा,
छोरीको चेतना बुझ्ने ज्वाइँका लागि
मन्दिरका कुनाकुनामा
भक्ति–आराधना गरिन्छ,
तर बुहारीको मन बुझ्न खोज्ने छोरा
हरबखत “नालायक”
ठहरिन्छ ।।

कलियुगमा,
नारीको सम्मान
पैसामा तौलिन्छ ।
पैसा नभए
पराइदेखि आफ्नै रगतको सम्बन्धसम्म
बोझ ठानिन्छ ।
जिउँदै हुँदा आँसु देख्न मन नपर्नेहरू
लाससँग मात्र साइनो जोड्छन् ।।

सक्षम नभई
बिहेको नाममा पन्छाउन सजिलो ठानिन्छ,
“म जाँदिन” भन्दै रुँदा पनि
समाजको पासो थापिन्छ,
गोहिहरूको कुण्डमा
हुत्याइन्छ ।
अनि कतै
दुष्टताको आहारा बनेर
तृप्त पारिएपछि,
पुनर्जीवन खोजेकी स्त्रीमाथि
इच्छा पूरा नगरेको आरोपमा
फेरि बाण चलाइन्छ ।।

कलियुगमा,
स्तन बोकेका सबै स्त्री
पूजनीय माता हुँदैनन्;
पुतना, कैकेयी र सुपर्णखा पनि
हुन सक्छन् ।
त्यस्तै,
हरेक कृष्णको भेषमा घुम्ने पुरुष
पवित्र हुँदैनन् ।
कसैले आफ्नै दैलोभित्र
कुनै स्त्रीलाई
जिउँदै नर्क देखाएर
“पतिदेव” बनेका पनि
हुन सक्छन् ।।

शिक्षण पेशाका केही शिक्षक
शिकारी बनेर
आफ्नै छात्राको अस्तित्व
मेटाउने पनि हुन सक्छन् ।
र —
“रावण”को आचरण बोकेका,
धर्म–विवेकहीन,
मानवतामाथि उपेक्षा गर्ने,
अर्कोलाई मान्छे नै नठान्ने
आकार मात्रका मानिसहरू
“राम”को नाममा
डुलिरहेका पनि
हुन सक्छन् ।।

किनकि —
कलियुगमा
सत्यभन्दा भेष ठूलो,
र
मानवताभन्दा प्रदर्शन महँगो
भइसकेको हुन्छ ।।

सुशिला शर्मा शिलु